Doğrular insandan insana değişir. Çünkü insan, dünyayı olduğu gibi değil, olduğu yerden görür. Aynı olaya bakan iki kişi bambaşka sonuçlara ulaşabilir. Birinin adalet dediğine diğeri haksızlık, birinin başarı dediğine diğeri anlamsız bir yarış diyebilir. Yaşanmışlıklar, korkular, umutlar, eğitim, kültür ve hatta insanın o gün içinden geçtiği ruh hali bile doğrularını şekillendirir. Bu yüzden tarih boyunca insanlar aynı gökyüzüne bakmış, fakat farklı anlamlar görmüştür.
Ancak bütün bu değişkenliğin arasında değişmeyen bir şey vardır, o da gerçek. Gerçek, insanların ona inanıp inanmamasından bağımsız olarak varlığını sürdürür. Bir dağın varlığı, ona gözlerini kapatan insan yüzünden ortadan kalkmaz. Bir olayın yaşanmış olması, onu inkar edenlerin sayısıyla değişmez. Çünkü doğru bir yorum olabilir, gerçek ise var olanın kendisidir.
İnsanlık tarihinin büyük kısmı doğruların çatışmasıyla geçmiştir. Savaşlar, fikir ayrılıkları, ideolojiler ve inanç mücadeleleri çoğu zaman insanların kendi doğrularını mutlak gerçek sanmasından doğmuştur. Oysa bilgelik, kendi doğrusundan şüphe etmeyi öğrenebilmektir. Çünkü insan yanılabilir. Akıl yanılabilir. Kalabalıklar yanılabilir. Hatta bazen bütün bir çağ yanılabilir. Fakat gerçek, bütün yanılgıların ardından yerinde kalmaya devam eder.
İnsanın en büyük yolculuğu kendi doğrularını savunmak değil, gerçeği aramaktır. Çünkü doğrular bize ait olabilir, fakat gerçek kimseye ait değildir. O, ne bir kişinin ne de bir topluluğun mülküdür. İnsanlar değişir, nesiller değişir, fikirler değişir fakat gerçek, bütün bu değişimin ortasında sessizce varlığını sürdürür. Bu nedenle mesele haklı olmak değil, hakikate yaklaşabilmektir. Çünkü birçok doğru olabilir ama bütün doğruların ötesinde, insanlardan bağımsız duran tek bir gerçek vardır.
