Türklük çoğu zaman geçmişin sayfalarına sıkıştırılmış bir kimlik gibi anlatılır savaşlarla, devletlerle, hanedanlarla ve büyük isimlerle hatırlanır sanki yalnızca yaşanmış ve bitmiş bir hikayeymiş gibi sunulur ama aslında Türklük, zamana ait bir olay değil, zamanın içinden geçerken kendini sürekli yeniden kuran bir zihin biçimidir çünkü bu kimlik yalnızca nereden geldiğini değil, nasıl düşündüğünü, nasıl tepki verdiğini, nasıl ayakta kaldığını ve en önemlisi nasıl yeniden başladığını belirleyen derin bir bilinçtir. Bu zihin yapısının temelinde hareket vardır çünkü Türk tarihi yerleşik bir durağanlıktan değil, sürekli değişen coğrafyalar, zorluklar ve şartlar içinde var olmayı başaran bir akıştan doğar ve bu hareketlilik yalnızca fiziksel bir göç değil, aynı zamanda zihinsel bir esneklik yaratır, bu yüzden Türk kimliği sabit kalıplara sıkışmaz, bulunduğu yere göre şekil alır ama özünü kaybetmez çünkü onun gücü değişmeden kalmasında değil, değişirken kendini koruyabilmesindedir.
Türklük, aynı zamanda zor şartlarda karar verebilme refleksidir çünkü tarih boyunca hayatta kalmak bir tercih değil, bir zorunluluk olmuştur ve bu zorunluluk, bireysel ya da toplumsal düzeyde hızlı düşünme, ani karar alma ve gerektiğinde risk alabilme becerisini geliştirmiştir, bu yüzden bu zihin yapısı yalnızca planlı değil, aynı zamanda sezgisel bir akılla çalışır ve çoğu zaman mantıkla açıklanamayan ama doğru çıkan kararların arkasında bu tarihsel refleks bulunur. Bu kimliğin içinde güçlü bir bağımsızlık duygusu vardır çünkü Türk zihni, dışarıdan gelen baskıya karşı doğal bir direnç geliştirir ve bu direnç yalnızca fiziksel bir karşı koyuş değil, aynı zamanda psikolojik bir duruştur, bu yüzden Türk insanı çoğu zaman kendi kararlarını verme ihtiyacı hisseder, yönlendirilmekten hoşlanmaz ve kendi yolunu çizme eğilimindedir çünkü bu, geçmişten gelen bir alışkanlıktan çok, bir var olma biçimidir.
Türklük aynı zamanda topluluk bilinci ile bireysel gücün dengede olduğu nadir yapılardan biridir çünkü tarih boyunca birlik olmadan ayakta kalmanın mümkün olmadığı görülmüş ama aynı zamanda bireyin gücü ve cesareti de her zaman belirleyici olmuştur, bu yüzden bu zihin yapısı hem birlikte hareket etmeyi hem de gerektiğinde tek başına durabilmeyi öğretir ve bu ikili denge, onun en karakteristik özelliklerinden birini oluşturur. Bu yapının bir diğer önemli boyutu ise onur kavramıdır çünkü Türk zihni için onur, sadece bir değer değil, aynı zamanda bir sınırdır ve bu sınır aşıldığında geri çekilmek ya da sessiz kalmak çoğu zaman mümkün olmaz, bu yüzden bu kimlikte onur, davranışları şekillendiren görünmez bir pusula gibi çalışır ve insanın neyi kabul edip neyi etmeyeceğini belirler.
Türklük yalnızca geçmişle ilgili değildir çünkü bu zihin yapısı bugünde de kendini gösterir zor bir durumda hızlı toparlanabilmek, imkansız görünen şartlara uyum sağlayabilmek, düşse bile yeniden ayağa kalkabilmek ve çoğu zaman hiçbir şey yokmuş gibi devam edebilmek bu zihinsel kodların hala aktif olduğunu gösterir çünkü bu kimlik unutulmuş bir miras değil, yaşayan bir refleksler bütünüdür. Ve belki de en önemli nokta şudur. Türklük bir etiket değil, bir davranış biçimidir. Çünkü bu kimlik sadece doğuştan gelen bir aidiyetle değil, aynı zamanda nasıl yaşadığınla nasıl düşündüğünle ve nasıl durduğunla anlam kazanır ve bu yüzden aynı kökenden gelen herkes aynı zihniyeti taşımaz ama bu zihniyeti taşıyan herkes, bir şekilde o ruhun izini taşır. Bu yüzden Türklük sadece tarih değildir çünkü tarih geçmişte kalır ama zihin yapısı yaşar, değişir, dönüşür ve her yeni nesilde yeniden şekillenir soru şu değildir. Nereden geliyorsun. Asıl soru şudur. O zihni hala taşıyor musun.
