Apokrif metinler korkutucudur; çünkü insanlığa Tanrı’dan önce otoritenin konuştuğunu, kutsaldan önce seçimin yapıldığını ve hakikatin çoğu zaman ilahi değil, kurumsal bir kararla biçimlendirildiğini fısıldarlar. Bu metinler, kutsal kabul edilen anlatıların mutlak ve değişmez olduğu fikrini sessizce bozar; “başka türlü de anlatılmış olabilir” ihtimalini ortaya koyarak, inanç sistemlerinin en hassas noktasına, yani kesinlik ihtiyacına dokunur. Bir inanç sistemi, yalnızca Tanrı fikri üzerine değil, aynı zamanda o Tanrı’nın kim tarafından, nasıl ve hangi kelimelerle anlatıldığı üzerine inşa edilir; apokrif metinler ise tam bu noktada rahatsız edici bir boşluk açar, çünkü bize şunu söylerler: Bugün kutsal sayılan metinler, tarih boyunca yapılan ayıklamaların, dışlamaların ve reddedişlerin sonucudur. Bu gerçek, özellikle kurumsallaşmış dinler için tehlikelidir; zira mutlaklık iddiası, alternatif anlatıların varlığıyla zedelenir.
Apokrif metinler korkutucudur, çünkü hakikatin tek olmadığını değil, tek seçildiğini ima ederler. Kanonik metinlerin belirlenme süreci, çoğu zaman ilahi bir vahyin berraklığıyla değil, siyasi, toplumsal ve teolojik uzlaşmalarla şekillenmiştir; bu sürecin sembolik merkezlerinden biri olarak anılan İznik Konsili, yalnızca doktrinleri değil, aynı zamanda hangi anlatıların “sessizliğe mahkum edileceğini” de belirleyen bir eşik olmuştur. Bu metinler aynı zamanda korkutucudur; çünkü Tanrı’yı tek bir surete, tek bir dile ve tek bir yoruma hapsetmezler. Apokrif anlatılarda Hz. İsa bazen daha insani, bazen daha bilge, bazen ise resmi teolojinin çizdiği sınırların tamamen dışında bir figür olarak karşımıza çıkar; bu çeşitlilik, Tanrı’nın kontrol edilebilir bir kavram olmadığını, aksine yoruma açık ve çoğul bir tecrübe olduğunu hissettirir. İşte bu his, otorite için en rahatsız edici olandır.
Apokrif metinlerin yarattığı korkunun bir diğer kaynağı da, iman ile sorgulama arasındaki duvarı inceltmeleridir. Kanonik metinler, çoğu zaman inancı korumak adına soruları sınırlar; apokrif metinler ise cevap vermekten çok soru üretir. “Ya böyle olmadıysa?”, “Ya başka bir anlatı bastırıldıysa”, “Ya Tanrı’ya dair bildiklerimiz eksikse” gibi sorular, düzenli bir inanç yapısı için destabilize edici kabul edilir. Çünkü sorgulama arttıkça, itaate dayalı yapı zayıflar. Bu metinler aynı zamanda tarihsel hafızayı da tehdit eder; çünkü bize geçmişin tek sesli olmadığını, aksine çok sesli ama susturulmuş olduğunu gösterirler. Resmi tarih, genellikle kazananların yazdığı bir anlatıdır; apokrif metinler ise kaybedenlerin, dışlananların ve susturulanların izlerini taşır. Bu nedenle yalnızca dini değil, aynı zamanda politik olarak da rahatsız edicidirler.
Apokrif metinlerin korkutuculuğu, onların yanlış olmasından değil, fazla şey söylemesinden kaynaklanır. Onlar, inancı yıkmak için değil, inancın nasıl inşa edildiğini göstermek için tehlikelidir. Çünkü bir insan, kutsal metnin mutlak değil, seçilmiş olduğunu fark ettiğinde, Tanrı’yı değil ama Tanrı adına konuşanları sorgulamaya başlar. Sonuç olarak apokrif metinler, Tanrı’ya dair bir tehdit değil, insanın Tanrı’yı tekeline alma çabasına karşı bir hatırlatmadır. Korkutucudurlar; çünkü sessiz kalmaları istenmiştir. Korkutucudurlar; çünkü okunduğunda iman değil, itaat sorgulanır. Ve belki de en rahatsız edici olan şudur: Apokrif metinler bize şunu söyler, hakikat çoğu zaman gizlenmez, seçilir.
