Bir insan kendi ana dilini konuşmaya devam ettiği halde, çevresindekilere bir anda yabancı aksanla konuşuyormuş gibi gelebilir mi? Yabancı Aksan Sendromu (Foreign Accent Syndrome) adı verilen nadir durumda tam olarak buna benzer bir değişim yaşanabilir. Kişi yeni bir yabancı dil öğrenmez, kelimeleri ve dili büyük ölçüde aynıdır. Değişen şey konuşmanın ritmi, vurgu düzeni ve bazı seslerin çıkarılış biçimidir. Bu değişiklikler dinleyenlerin konuşmayı başka bir ülkenin aksanına benzetmesine neden olabilir.
Sendrom çoğunlukla beynin konuşmanın üretilmesi ve motor kontrolüyle ilişkili bölgelerini etkileyen inme, kafa travması veya başka nörolojik hasarlardan sonra bildirilmiştir. Daha nadiren farklı nölojik ya da psikojenik durumlarla ilişkili vakalar da bulunmaktadır. Beyindeki değişim, ünlü ve ünsüzlerin söylenişini, hecelerin süresini, konuşma hızını ve tonlamayı değiştirebilir.
İşin en şaşırtıcı tarafı, kişinin duyulduğu aksanı gerçekten öğrenmiş olması gerekmemesidir. Örneğin konuşması Fransız, İngiliz ya da başka bir aksanı çağrıştırabilir. Ancak nörolojik açıdan bakıldığında beynin içine yeni bir aksan yerleşmiş değildir. Aslında kişinin eski konuşma biçimindeki küçük fakat belirgin değişiklikler, dinleyenlerin zihninde bilinen bir yabancı aksan kategorisiyle eşleşmektedir.
Yabancı Aksan Sendromu yalnızca tıbbi açıdan değil, sosyolojik ve psikolojik açıdan da ilginçtir. Çünkü sesimiz kimliğimizin görünmez parçalarından biridir. Nerede büyüdüğümüzü, hangi topluluğa ait olduğumuzu, hatta bazen insanların bizi nasıl algıladığını etkiler. Kendi sesinin bir anda çevrendekilere yabancı gelmeye başlaması, yalnızca konuşmayı değil kişinin kendisini algılama biçimini ve sosyal ilişkilerini de etkileyebilir. Yabancı Aksan Sendromu bize beynimiz hakkında daha büyük bir gerçeği hatırlatıyor olabilir. Ben dediğimiz şeyin bazı parçaları sandığımızdan daha kırılgan olabilir. Bir kaza, hastalık veya beyindeki küçücük bir değişiklik sesimizin ritmini bile değiştirebiliyorsa, bizi biz yapan özelliklerin ne kadarı gerçekten değişmezdir? Bazen insan aynı kelimeleri söyler ama kendi sesi bile artık ona eskisi gibi gelmez.
