Uyuşturucu madde bulundurma suçlarında ele geçirilen maddenin miktarı, fiilin ticaret amacıyla mı yoksa kişisel kullanım amacıyla mı gerçekleştirildiğinin belirlenmesinde dikkate alınan unsurlardan biridir. Ancak maddenin miktarı, suçun hukuki niteliğinin belirlenmesinde tek başına yeterli olmayabilir. Yargıtay 10. Ceza Dairesi, 30 Eylül 2024 tarihli, 2024/7893 Esas ve 2024/23172 Karar sayılı ilamında, uyuşturucu ticareti suçundan verilen mahkumiyet hükmünü değerlendirerek sanığın eyleminin kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçunu oluşturduğuna karar verdi.
Karara konu olayda sanık, Diyarbakır'dan Antalya'ya seyahat etmek üzere bir yolcu otobüsüne bindi. Sulh ceza hakimliğinden alınan arama kararına dayanılarak gerçekleştirilen kontrolde, sanığın oturduğu koltuğun altında bulunan çantada uyuşturucu madde ele geçirildi. Kriminal inceleme sonucunda ele geçirilen bitki parçalarının 716 gram esrar elde etmeye elverişli olduğu belirlendi. Sanığın idrarında yapılan incelemede de uyuşturucu madde kullanımına ilişkin pozitif sonuç elde edildi.
Sanık, Antalya'da ikamet ettiğini ve Diyarbakır'a akrabalarını ziyaret etmek amacıyla geldiğini belirtti. Uyuşturucu maddeyi Diyarbakır'da daha ucuz bulduğu için toplu şekilde satın aldığını ve kişisel kullanım amacıyla bulundurduğunu savundu. Dosya kapsamında sanığın gerçekten Antalya'da ikamet ettiği ve Diyarbakır-Antalya seferini gerçekleştirecek otobüste yakalandığı belirlendi. Buna rağmen sanık hakkında uyuşturucu madde ticareti suçundan mahkumiyet hükmü kuruldu.
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 188. maddesinde uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçları düzenlenmektedir. Aynı Kanun'un 191. maddesinde ise kullanmak için uyuşturucu veya uyarıcı madde satın alma, kabul etme, bulundurma ve kullanma fiilleri yer almaktadır. Bu suçların birbirinden ayrılmasında maddenin miktarı, ele geçiriliş şekli, bulundurulma koşulları, sanığın davranışları ve ticaret amacını ortaya koyan diğer deliller birlikte değerlendirilir. Ceza yargılamasında mahkumiyet hükmü kurulabilmesi için yüklenen suçun yeterli ve kesin delillerle ispatlanması gerekir.
Yargıtay 10. Ceza Dairesi, sanığın idrarında tespit edilen uyuşturucu madde ile olayda ele geçirilen maddenin aynı türden olmasını, sanığın kullanımına ilişkin bulguları ve seyahat koşullarını birlikte değerlendirdi. Sanığın uyuşturucu maddeyi kişisel kullanım dışında bir amaçla bulundurduğunu gösteren, mahkumiyete yeterli ve her türlü şüpheden uzak delil bulunmadığı sonucuna ulaştı. Bu nedenle eylemin uyuşturucu madde ticareti olarak nitelendirilmesini hukuka aykırı buldu. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itirazı üzerine yapılan incelemede, daha önce verilen onama kararının kaldırılmasına ve mahkumiyet hükmünün bozulmasına karar verildi.
Yargıtay 10. Ceza Dairesinin 30 Eylül 2024 tarihli kararı, uyuşturucu madde ticareti ile kullanmak için uyuşturucu madde bulundurma suçlarının ayrımında somut delillerin önemini ortaya koydu. Kararda, ele geçirilen maddenin miktarıyla birlikte sanığın uyuşturucu kullanıcısı olduğuna ilişkin bulguların, savunmasının ve olayın gerçekleşme koşullarının değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. Yüksek Mahkeme, ticaret amacı yeterli delille ortaya konulmadan uyuşturucu ticareti suçundan mahkumiyet kurulmasını hukuka aykırı buldu. Böylece suçun hukuki niteliğinin belirlenmesinde miktarın yanında ticaret kastını gösteren delillerin de değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.