İnsan, son nefesini verdiğinde mi ölür, yoksa dünyada bıraktığı son iz de silindiğinde mi? Bir kalbin durması, bir hayatın sona erdiğini gösterir. Ancak bazı insanların varlığı, yaşadıkları yıllarla sınırlı kalmaz. Söyledikleri bir söz, savundukları bir düşünce, değiştirdikleri bir hayat, kendilerinden çok sonra bile yaşamaya devam eder. Çünkü insanın ömrüyle bıraktığı izin ömrü her zaman aynı değildir.
10 Kasım 1938 sabahı, saat 09.05'te Mustafa Kemal Atatürk'ün kalbi durdu. Henüz 57 yaşındaydı. Ardında savaşlarla, mücadelelerle, büyük kayıplarla ve köklü değişimlerle dolu bir yaşam bıraktı. Fakat onun hikayesi yalnızca yaşadıklarıyla sınırlı değildi. Kurduğu Cumhuriyet, eğitime verdiği önem, akla ve bilime duyduğu güven, kadınların toplumsal hayattaki yerini değiştiren devrimleri, kendisinden sonra doğacak milyonlarca insanın yaşamına dokunacaktı.
Bugün Atatürk'ün hiç tanımadığı insanlar onun açtığı yolda eğitim görüyor, düşünüyor, üretiyor ve kendi geleceklerini kuruyor. O, bu insanların hiçbirini görmedi. Onların sesini duymadı, başarılarına tanıklık edemedi. Ancak yaşamı boyunca verdiği mücadelenin izleri, kendisinden 88 yıl sonra bile varlığını sürdürüyor.
Ölüm, insanın bedensel varlığına son verir. Fakat bir insanın dünyada bıraktığı etkinin ne kadar yaşayacağını yalnızca takvimler belirlemez.
10 Kasım 1938, saat 09.05... Dolmabahçe Sarayı'nda bir ömür sona erdi ama bir milletin hafızasında silinmeyecek bir iz kaldı. O ömürün değiştirdiği hayatlar, yaşamaya devam etti.
Saygı, özlem ve minnetle...
