İnsan bazen yükselmek için değil, hayatta kalabilmek için tırmanır. Üstelik yönü her zaman yukarı değildir. Bazı dönemlerde hayatın garip bir geometrisi vardır. İlerlediğini düşündükçe aşağıya inersin, düştüğünü sandığın yerde ise kendine biraz daha yaklaşırsın. Kimsenin alkışlamadığı, dışarıdan bakıldığında başarıya benzemeyen mücadeleler vardır. Sabah yataktan kalkmak, bir telefon görüşmesini yapmak, uzun zamandır ertelediğin bir kapıyı açmak, yeniden birine güvenmek ya da yalnızca ertesi güne ulaşmak gibi. İnsan bazen bir dağı değil, kendi içindeki uçurumu tırmanır.
En yorucu olan da budur. Çünkü dışarıdaki yaraların yeri bellidir, içeridekilerin değil. Bir insanın kolu kırıldığında ondan o eli kullanması beklenmez. Ama ruhu yorulduğunda hayat aynı hızla devam etmesini ister. Faturalar gelir, telefon çalar, insanlar konuşur, sofralar kurulur. Dünya, senin içinde bir şeylerin çöktüğünü fark etmeden dönmeye devam eder. Böyle zamanlarda insan iki ayrı hayat yaşamaya başlar. Görünen hayatında yürür, konuşur, güler. Görünmeyen hayatında ise enkaz kaldırır.
Belki de aşağıya tırmanmak tam olarak budur. Başkalarının yükselmek olarak gördüğü şeylerden vazgeçip kendi karanlığına inmeyi göze almak. İnsan bazen iyileşmek için önce iyi olmadığını kabul etmek zorundadır. Kaybettiğini, korktuğunu, yorulduğunu, yanlış yaptığını hatta bazı şeyleri artık taşıyamadığını söylemek gerekir. Bunlar dışarıdan düşüş gibi görünebilir. Oysa insanın kendi gerçeğine doğru attığı bazı adımlar, hayatındaki en zor tırmanışlardır.
Sonra yukarı düşmeler başlar. Her şeyi çözdüğün için değil, artık her şeyi çözmek zorunda olmadığını anladığın için. Eskiden seni parçalayan bir sözün yanından geçebilirsin. Bir zamanlar dönüp dönüp baktığın kapıya artık bakmazsın. Seni anlamayan herkese kendini açıklama ihtiyacın azalır. Bazı insanları affetmeden geride bırakabileceğini, bazı soruların cevabını bulmadan yaşayabileceğini öğrenirsin. İşte o zaman yükselmek bildiğimiz anlamını kaybeder. Daha çok kazanmak, daha güçlü görünmek ya da hiç düşmemek değildir artık. Bazen yükselmek, sırtındaki bir şeyi yere bırakmaktır.
Fakat insanın en büyük yanılgılarından biri, iyileşmenin düz bir çizgi olduğunu sanmasıdır. Değildir. Bir sabah yıllardır olduğundan daha güçlü uyanır, ertesi gece küçücük bir hatıranın karşısında eski haline dönebilirsin. Bu geriye gitmek değildir. İnsan ruhu merdiven gibi çalışmaz. Daha çok aynı sokaklardan tekrar tekrar geçen bir yolcuya benzer. Aynı yere dönersin ama her dönüşünde oraya başka biri olarak gelirsin.
Bizi değiştiren şeyler çoğu zaman zirvelerimiz değil, kimsenin görmediği düşüşlerimizdir. Çünkü insan dibe yaklaştığında yanında taşıdığı gereksiz şeyleri daha açık görür. Başkalarının beklentilerini, eski suçlulukları, bitmiş ilişkileri, gerçekleşmemiş ihtimalleri ve yıllardır kendisine anlattığı yanlış hikayeleri. Yukarı çıkmak isteyen insan hepsini yanında götürmeye çalışır. Gerçekten yorulan insan ise bazılarını bırakmayı öğrenir.
İnsan şunu fark eder. Hayatta her düşüş aşağıya, her yükseliş yukarıya götürmez. Bazen kaybetmek hafifletir. Vazgeçmek kurtarır. Durmak ilerletir. Yalnız kalmak insanı kendisine yaklaştırır. Ve bazen herkes senin düştüğünü düşünürken, sen hayatında ilk kez doğru yöne gidiyorsundur. Çünkü bazı insanlar yukarı tırmanarak büyür. Bazılarıysa önce kendi karanlıklarına iner ve oradan, yukarı düşerler.
