Simyacıların Dönüşüm ve Arınma Kabı
Eski simya laboratuvarlarında kullanılan en ilginç araçlardan biri olan aludel, ilk bakışta yalnızca kil veya seramikten yapılmış basit bir kap gibi görünse de, yüzyıllar boyunca maddelerin ayrıştırılması ve özellikle süblimleştirme işlemleriyle ilişkilendirilen yapısı nedeniyle simyanın arınma yükselme ve dönüşüm düşüncesini anlatmak için son derece güçlü bir imge haline gelmiştir. Aludel genellikle alt ve üst bölümleri birbirine bağlanabilen, içinden yükselen buharların veya uçucu maddelerin yukarıdaki daha serin yüzeylerde yoğunlaşmasına imkan veren özel bir kap olarak kullanılıyordu. Simyacı için burada gerçekleşen olay yalnızca fiziksel değildi aşağıdaki maddeden ayrılan uçucu kısmın yukarı doğru yükselmesi, ardından başka bir biçimde yeniden ortaya çıkması, kaba olanın arındırılması ve maddenin daha saf bir hale ulaşması düşüncesiyle yorumlanmaya son derece uygundu.
Bu nedenle aludel, simya dünyasının temel fikirlerinden biri olan dönüşüm kavramıyla güçlü biçimde özdeşleşti. Simyacılar metalleri mineralleri ve çeşitli maddeleri ısıtırken gözlerinin önünde gerçekleşen çözünme, yükselme, yoğunlaşma ve yeniden oluşma süreçlerini yalnızca laboratuvar işlemleri olarak değil, doğanın gizli çalışma biçimini anlamanın bir yolu olarak da görüyorlardı. Özellikle süblimleşme işlemi bu sembolizmi daha da etkileyiciydi çünkü bazı maddeler ısıtıldığında sıvı aşamadan geçmeden katı halden buhara dönüşebiliyor, daha sonra kabın üst bölümlerinde yeniden katılaşabiliyordu. Orta Çağ ve erken modern dönem simyacısının gözünde bu görüntü, maddenin eski biçimini terk ederek yükselmesi ve arındırılmış şekilde yeniden ortaya çıkması şeklinde okunabilecek güçlü bir dönüşüm metaforu yaratıyordu.
Aludelin üst üste yerleştirilebilen bölümleri de zamanla ilginç yorumlara açık hale geldi aşağıdaki karanlık ve yoğun madde ile yukarıdaki daha uçucu bölüm arasındaki hareket, bazı simyasal düşüncelerde aşağı ile yukarı, madde ile ruh, yoğun olan ile saf olan arasındaki ilişkinin görsel karşılığı olarak değerlendirildi. Ancak burada önemli bir ayrıntıyı unutmamak gerekir. Aludel başlangıçta gizemli güçlere sahip törensel bir nesne değil, gerçek laboratuvar işlemlerinde kullanılan teknik bir araçtı. Ona yüklenen sembolik anlamlar, simyanın maddi deneylerle felsefi ve ruhsal dönüşüm fikirlerini aynı düşünce dünyasında birleştirmesinden doğdu.
Belki de aludeli bugün bu kadar ilginç yapan şey tam olarak budur. Simyacının fırınında duran sıradan bir kap, zamanla insanın kendisini dönüştürmesi fikrinin sessiz bir metaforuna dönüşmüştür. Ateş eski biçimi parçalar, hafif olan yükselir, yabancı unsurlar geride kalır ve yukarıda başka bir biçim ortaya çıkar. Bu yüzden aludel, gösterişli simya sembollerinin arasında pek tanınmasa da simyanın temel düşüncesini son derece sade bir şekilde anlatır. Dönüşüm bazen yeni bir şey eklemekle değil, içindeki fazlalıkları geride bırakıp daha saf bir biçimde yeniden ortaya çıkmakla başlar.
